Bokgabane ba diaparo tsa setso sa Basotho le nalane ya tsona
Diaparo tsa setso sa Basotho di tswa mehleng ya kgale haholo, mme kobo ya boya ke yona e tsebahalang ka ho fetisisa. Ho ya ka tlaleho, Morena Moshoeshoe I (mothehi wa Lesotho) o ile a fuwa kobo ka 1860, mme a tlohela ho apara karoshe ya letlalo la nkwe. Kajeno dikobo di bonahala meketeng e meholo e kang manyalo, matswalo le mekgahlelo ya borena. Kobo ena e boetse e bitswa Seanamarena.
Har’a mefuta ya diaparo, mokorotlo (katiba e nang le sebopeho sa kgoune) ke letshwao le matla la setso. Hangata kobo ya Basotho e rweswa mahetleng kapa thekeng bakeng sa mofuthu, esita le ha ho rwalwa diaparo tsa sejoale-joale. Dibakeng tsa mahaeng tsa Free State le Lesotho, badisana ba dikomo ba apara dikobo, gumboots le dikepisi tsa boya selemo kaofela. Basadi bona ba rata mese e mebala-bala, haholo Seshoeshoe, e nang le mekgabiso ya ribone; lesela le lelelele la ho phutha le boetse le sebediswa ho rwala masea mokokotlong.
Nalane ya Basotho (kapa Basuto) e bontsha hore ke setjhaba sa Bantu se phetseng Afrika Borwa e ka borwa ho tloha hoo e ka bang ka 500 CE. Ho arohana le Batswana ho hokahanngwa le lekgolo la bo14 la dilemo, athe ditshupiso tsa nalane di qala haholo lekholong la bo19. Ka bo-1820, kgatello ya katoloso ya Zulu tlasa Shaka e ile ya susumetsa sehlopha sa Kololo ho fallela leboya ka 1823; ba feta Okavango le Zambezi, ba hapa Barotseland (kajeno Zambia) ka 1845.
Ha Boers le Voortrekkers ba ntse ba atamela, Moshoeshoe I o ile a kopanya lihlopha tse neng di qhalane nakong ya Difaqane. O ile a fallisetsa motse-moholo Butha-Buthe ka 1822, mme kamora dilemo tse 10 a o isa Thaba Bosiu. Baromuwa ba French ba Paris Evangelical Missionary Society ba ile ba thusa ka dipolotiki le dibetsa, hape ba ntshetsa pele mongolo wa Sesotho (1837–1855); phetolelo ya pele ya Bibele ka Sesotho ya hatiswa ka 1878. Ka 1868, Moshoeshoe o ile a kopa Queen Victoria hore Basutoland e sireletswe ke Borithane; meedi ya hlophiswa ka 1869, mme Lesotho ya ipusa ka 1966.
Puo ya Sesotho sa Borwa e buuwa ke batho ba ka bang dimilione tse 1.5 Lesotho (85%), hape ke e nngwe ya dipuo tsa semmuso mmoho le Senyesemane. Afrika Borwa, e buuwa ke ba fetang dimilione tse 4: Free State 62%, Gauteng 13.1%, North West 5% (haholo Maboloka), Western Cape 2%, Mpumalanga 2% (haholo Standerton), le Eastern Cape 2%. Tumelong, Basotho ba bangata ke Bakreste ba kopanyang tumelo le moetlo: Modimo o nkuwa e le ya phahameng, baholo-holo e le mahareng. Meetlong ya Lebollo la basadi ho aparelwa thethana; Lebollo la banna ho aparelwa tsha le dikobo tse mebala; dingaka tsa setso di rwala bandolier, e amanwang le dipente tsa majwe tsa San tsa bo-1700.
BALA: Dijo tsa Afrika Borwa: Leeto la Nalane, Setso le Tatso e Phelang
